17. septembar 2017., Sinan Erdem Dome u Istanbulu. Slovenija i Srbija u finalu Evropskog prvenstva.
Do te večeri Slovenija nikad nije bila prvak Evrope u košarci. Nakon nje jeste, pobjedom 93:85.
Čovjek koji je odlazio
Priča te večeri zove se Goran Dragić. Prije početka prvenstva najavio je da se oprašta od reprezentacije. U finalu je postigao 35 poena i proglašen je najkorisnijim igračem turnira.
Rijetko se dešava da neko ode iz reprezentacije tako, s naslovom u rukama i najboljom partijom karijere u posljednjoj utakmici.
Dječak koji je dolazio
Na terenu je bio i Luka Dončić, tada osamnaestogodišnjak. U finalu je dodao osam poena i sedam skokova, brojke koje ne izgledaju spektakularno dok se ne sjetite koliko je imao godina i protiv koga je igrao.
Godinu dana kasnije bio je među prvim izborima NBA drafta. Ta slovenačka ekipa je, ne znajući, odigrala i uvod u jednu od najvećih karijera evropske košarke.
Turnir bez poraza
Slovenija je do zlata stigla bez ijednog poraza. To u košarci na tom nivou nije uobičajeno, pogotovo za reprezentaciju koja do tada nije imala medalju s velikog takmičenja.
Na drugoj strani terena bila je Srbija, jedna od najuspješnijih evropskih košarkaških nacija, s Bogdanom Bogdanovićem (22 poena) i Milanom Mačvanom (18 poena).
Šta je to značilo
Slovenija je zemlja od dva miliona stanovnika. Njeni najveći sportski uspjesi tradicionalno su dolazili iz skijanja, skokova i pojedinačnih sportova. Kolektivni naslov prvaka Evrope u sportu koji region uzima krajnje ozbiljno bio je nešto drugo.
Za košarku u regiji to je bilo i podsjećanje: prostor bivše Jugoslavije i dalje proizvodi ekipe koje mogu osvojiti Evropu, bez obzira koliko su male.
Zemlja pojedinačnih sportova
Slovenija ima dva miliona stanovnika i sportsku tradiciju koja se historijski gradila oko pojedinačnih disciplina, skijanja, skijaških skokova, biciklizma, veslanja. U tim sportovima slovenački sportisti decenijama osvajaju medalje nesrazmjerno veličini zemlje.
Kolektivni naslov prvaka Evrope u košarci bio je nešto drugo. Košarka na prostoru bivše Jugoslavije ima najjaču konkurenciju u Evropi, a Slovenija je do 2017. bila zemlja koja u njoj dobro igra ali ne osvaja.
Šta je došlo poslije
Luka Dončić je već sljedeće sezone bio jedan od prvih izbora NBA drafta i vrlo brzo postao jedno od najprepoznatljivijih imena svjetske košarke.
Slovenija je time dobila nešto što male sportske nacije rijetko imaju, igrača oko kojeg se gradi cijela reprezentacija i zbog kojeg se njene utakmice prate izvan regije.
Goran Dragić se, kako je i najavio, povukao iz reprezentacije nakon tog turnira. Simbolika je bila čista: jedan je otišao s trofejom, drugi je s istim trofejem počeo.
Turnir bez poraza
Vrijedi ponoviti podatak koji se lako previdi, Slovenija je do zlata stigla bez ijednog poraza na turniru. Na Evropskom prvenstvu, gdje se u grupnoj fazi i nokaut rundi igra devet utakmica protiv najjačih evropskih selekcija, to je izuzetno rijetko.
Ekipa koja je do tada bila poznata kao neugodan protivnik pretvorila se u devet utakmica u nešto sasvim drugo.
Regionalno finale
Finale Slovenija, Srbija bilo je susret dvije reprezentacije s prostora bivše Jugoslavije, u Istanbulu, za evropski tron. Igrači obje ekipe znali su se iz regionalne ABA lige, mnogi su bili saigrači u klubovima.
Za publiku u cijeloj regiji to je bila utakmica u kojoj se navijalo podijeljeno, ali se gledalo isto, s osjećajem da je Evropa te večeri bila naša, bez obzira ko podigne pehar.
Izvori: FIBA EuroBasket 2017, ABA liga, sportske agencije.
